Bezpośredni siew pod ściółką roślinną

Z Triple Performance
Skocz do:nawigacja, szukaj
Arkusze danych
Uprawa w dużych gospodarstwach Stałe okrywy w dużych gospodarstwach Zarządzanie okrywą roślinną w dużych gospodarstwach Cykl węgla i GHG Odporność klimatyczna Pokrycie gleby Bioróżnorodność Pasterne okrywy roślinne Regeneracja gleby
Siew kukurydzy bezpośrednio w żywych okrywach. Fot. Paysan Breton.

Bezpośredni siew pod osłoną roślinną (SDCV) to technika produkcji rolniczej łącząca brak uprawy gleby (bez orki) z trwałym pokryciem gleby.

Co to jest?

Jest to technika wywodząca się z rolnictwa konserwującego glebę, której podstawowe zasady to niezakłócanie gleby, trwałe pokrycie roślinne oraz różnorodność upraw w asocjacji i w zmianowaniu. Szczególnie rozwinięta za Atlantykiem (Brazylia, Stany Zjednoczone), techniki te zaczynają się rozwijać w Europie i we Francji od około dwudziestu lat.

Usunięcie uprawy gleby i utrzymanie pokrywy roślinnej wymaga bardzo dobrej biegłości technicznej, regularnych obserwacji oraz pewnej zdolności adaptacji ze strony rolnika. Poza aspektami czysto technicznymi, bezpośredni siew pod osłoną roślinną wymaga całościowego podejścia do systemu upraw i gospodarstwa rolnego.

Nie ma jednak cudownego przepisu i każdy rolnik, w zależności od warunków glebowo-klimatycznych swojego gospodarstwa oraz upraw, które chce produkować i sprzedawać, musi dostosować swoje zmianowanie i praktyki. Dobrze opanowana i ustabilizowana technika ma na celu uzyskanie dobrych plonów, optymalnej jakości produktów przy jednoczesnym utrzymaniu żyzności gleby, kontroli chorób upraw, szkodników i chwastów.

Technikę tę można stosować na poziomie uprawy (okrywa niszczona w trakcie uprawy) lub w zmianowaniu (okrywa utrzymywana przez kilka lat).

Główne zasady bezpośredniego siewu pod osłoną roślinną

  • Całkowite wyeliminowanie głębokiej uprawy gleby. Zakładanie okryw i upraw odbywa się bezpośrednio za pomocą siewnika, najczęściej tarczowego, który pozwala na umieszczenie nasion bez naruszania gleby.
  • Zakładanie i/lub utrzymanie pokrywy roślinnej gleby, w której wysiewane są główne uprawy. Okrywa roślinna między uprawami może pełnić różne funkcje w ciągu sezonu: ochrona gleby przed erozją, pobieranie i oddawanie składników mineralnych, ograniczanie parowania i utrzymanie wilgotności gleby, ograniczanie rozwoju chwastów, roślin będących celem niektórych szkodników... Wybór okrywy jest więc kluczowy pod względem gatunków, ewentualnych mieszanek, terminów zakładania, niszczenia oraz oczywiście kosztów zakupu nasion i wdrożenia.
  • Zarządzanie okrywą. Technika okrywy martwej jest prawdopodobnie najpowszechniejsza. Polega na założeniu okrywy bezpośrednio po zbiorze uprawy i jej zniszczeniu przed założeniem kolejnej uprawy. Jednak w niektórych trudnych sytuacjach: brak możliwości nawadniania do wschodów okryw, obecność kamieni, niemożność stosowania środków chemicznych do kontroli okrywy,... konieczne jest dostosowanie prowadzenia okrywy. Możliwe jest zakładanie i utrzymanie tej samej okrywy przez kilka kolejnych upraw. Okrywa jest zakładana w korzystnym okresie (wystarczające opady) i ma pozostać na polu przez kilka lat. Kolejne uprawy handlowe na działce są więc zakładane w żywej okrywie i odpowiednio zarządzane, aby umożliwić rozwój uprawy. Regulacja okrywy jest ważna, aby rozwijała się, gdy nie ma uprawy, i nie przeszkadzała w wschodach i rozwoju uprawy, gdy ta jest obecna: konkurencja o wodę, składniki mineralne lub po prostu światło i przestrzeń. W tym celu stosuje się różne metody kontroli: mechaniczne – rozdrabnianie, koszenie, wypas lub ugniatanie (oczywiście bez orki lub płytkiej uprawy gleby), chemiczne (herbicydy) lub klimatyczne: przymrozek lub susza.
Zarządzanie okrywą roślinną
Zarządzanie okrywą roślinną
  • Dostosowanie kolejności okryw/upraw, aby zoptymalizować i korzystać z pozytywnych efektów każdej rośliny. Korzystne efekty na nawożenie, kontrolę chwastów, szkodników, wilgotność gleby można uzyskać dzięki przemyślanym wyborom. Oczywiście wybory te muszą uwzględniać także kryteria ekonomiczne i klimatyczne.
  • Nawożenie w odpowiednim czasie i dawce. Brak mechanicznej uprawy i obecność pokrywy roślinnej pozwalają zwiększyć ilość węgla magazynowanego w glebie. Mineralizacja materii organicznej gleby jest również wolniejsza. Nawożenie organiczne lub mineralne azotowe musi być więc dostosowane (wcześniejsze), aby z jednej strony umożliwić przemianę materii organicznej (rozkład resztek roślinnych okryw), a z drugiej nawożenie upraw.

Punkty wymagające uwagi

  • Stosowanie technik bezpośredniego siewu pod osłoną nie jest sprawą prostą. To przede wszystkim głęboka zmiana praktyk gospodarstwa, która może prowadzić do niepowodzenia, jeśli nie zostaną spełnione wszystkie warunki.
  • Wielu zainteresowanych podchodzi do bezpośredniego siewu przede wszystkim z perspektywy uproszczenia praktyk, redukcji zużycia energii i środków produkcji oraz zastanawiając się najpierw nad sprzętem: jaki siewnik wybrać? Jednak udane przejście na bezpośredni siew to przede wszystkim zmiana podejścia do systemu upraw i przede wszystkim powrót do agronomii, obserwacji i znajomości gleby i upraw jako centrum pracy rolnika.
  • Z technicznego punktu widzenia, wybór okryw, kolejność upraw, niszczenie lub kontrola okryw, zarządzanie szkodnikami i nawożenie to główne punkty wymagające uwagi. Nie ma jednak gotowych recept i każdy musi dostosować się do warunków swojego gospodarstwa. To, co działa u jednych, niekoniecznie działa u innych.
  • Czas reakcji gleby jest również ważnym parametrem. Pozytywne efekty przejścia na bezpośredni siew pod osłoną obserwuje się dopiero po kilku latach (minimum 3 do 5 lat). Trzeba więc wykazać się cierpliwością i wytrwałością. Jednak gospodarstwo musi nadal funkcjonować i generować dochód dla rolnika. Aspekt ekonomiczny musi być więc brany pod uwagę i przewidywany (przemyślenia dotyczące inwestycji sprzętu obecnego lub przyszłego).
  • Jeśli jest jedna inwestycja, której nie można zaniedbać, to inwestycja ludzka poprzez szkolenia, wymianę doświadczeń, wizyty wśród rówieśników, media społecznościowe, ... Trzeba zauważyć, że jesteśmy jeszcze daleko od upowszechnienia tych technik, a pionierzy radzili sobie sami, kierowani jedynie motywacją i przekonaniem, że idą w dobrym kierunku. Obecnie Ministerstwo Rolnictwa poprzez Projekt Agroekologiczny oferuje nowe perspektywy wsparcia technicznego i finansowego dla technik bezpośredniego siewu pod osłoną. Instytucje badawcze i rozwojowe coraz bardziej integrują bezpośredni siew pod osłoną w swoje programy pracy, a szerzej rolnictwo konserwujące glebę. Mimo to należy zachować ducha pionierów i kontynuować wymianę doświadczeń, wyników i niepowodzeń między rolnikami.

Zastosowanie techniki

Upowszechnienie tej techniki na wszystkie uprawy, typy gleb i klimaty jest czasem trudne.

Należy wybrać odpowiednie połączenie, aby uniknąć konkurencji z uprawą handlową oraz przenoszenie patogenów. Okrywa powinna być zdefiniowana i zoptymalizowana w zależności od typu gleby (hydromorfia, zasoby wodne, ...).

Uwaga, jeśli występują problemy z dostępnością wody (ograniczone zasoby wodne), ponieważ okrywa może konkurować z uprawą o dostępność wody i ją osłabiać.

Kryteria "środowiskowe"

  • Powietrze: Zakładanie upraw pod osłoną roślinną pozwala zmniejszyć zużycie energii i emisję gazów cieplarnianych w porównaniu do upraw po orce lub klasycznych technik bezorkowych. W porównaniu z bezpośrednim siewem, siew pod osłoną dodatkowo umożliwia magazynowanie węgla dzięki wzrostowi okrywy.
  • Woda: Okrywa pobiera składniki mineralne z roztworu glebowego, ograniczając ich wymywanie. Ponadto okrywa ogranicza spływ powierzchniowy, co zapobiega wymywaniu fosforu lub pozostałości środków ochrony roślin adsorbowanych na cząstkach gleby. Siew pod osłoną może jednak wymagać stosowania herbicydów do kontroli lub niszczenia okrywy, co może zwiększać ryzyko przenikania do wód.
  • Energia kopalna: Zakładanie upraw pod osłoną roślinną pozwala zmniejszyć zużycie energii w porównaniu do upraw po orce lub klasycznych technik bezorkowych. Jednak wpływ na zużycie energii jest znikomy w porównaniu z bezpośrednim siewem.
  • Bioróżnorodność: Utrzymanie "stałej" (lub długiej) pokrywy gleby sprzyja makrofaunie (zwierzyna łowna), a także aktywności biologicznej gleby (aktywność korzeni).

Kryteria "agronomiczne"

  • Produktywność: Okrywa poprawia żyzność gleby (materia organiczna i aktywność biologiczna) oraz ogranicza konkurencję chwastów. Pozytywne efekty zależą od zdolności ograniczenia konkurencji okrywy wobec uprawy: wybór gatunków i prowadzenie okrywy (spowolnienie wzrostu okrywy i/lub niszczenie) oraz poziomy zwrotu składników mineralnych (zmienne w zależności od gatunków użytych do okrywy).
  • Żyzność gleby: Ilość, różnorodność i dostępność składników, ale widoczne efekty wymagają czasu.
  • Stres wodny: Zależy od dostępnych zasobów wodnych przez cały rok (klimat). Okrywa może ograniczać dostępność wody dla uprawy handlowej.
  • Presja chwastów: Okrywa może zmniejszać konkurencję chwastów.
  • Erozja battance: Obecność okrywy między uprawami zmniejsza narażenie gleby na battance i erozję gleby (skrócenie okresu odsłonięcia gleby w zmianowaniu).

Kryteria "ekonomiczne"

  • Koszty operacyjne: Zakładanie upraw pod osłoną roślinną może wiązać się ze zwiększonym stosowaniem herbicydów do niszczenia/spowalniania okrywy w porównaniu do upraw po orce lub w techniki uproszczone uprawy. W porównaniu z bezpośrednim siewem, koszt nasion okryw można uznać za nieistotny.
  • Koszty mechanizacji: W porównaniu do upraw po orce lub w techniki uproszczone uprawy, siew pod osłoną roślinną, podobnie jak bezpośredni siew, pozwala zmniejszyć koszty mechanizacji.
  • Marża: Efekt siewu pod osłoną roślinną jest zmienny. W porównaniu do upraw po orce lub w technikach uproszczonych, pozwala zmniejszyć koszty mechanizacji, ale może powodować spadek plonów i wzrost kosztów herbicydów. W porównaniu z bezpośrednim siewem, wpływ na rentowność jest trudny do oszacowania.
  • Zużycie paliwa: Zakładanie upraw pod osłoną roślinną pozwala zmniejszyć zużycie paliwa w porównaniu do upraw po orce lub klasycznych technik bezorkowych. Jednak wpływ na zużycie paliwa jest znikomy w porównaniu z bezpośrednim siewem.

Kryteria "społeczne"

  • Czas pracy: Zakładanie upraw pod osłoną roślinną pozwala zmniejszyć nakład pracy w porównaniu do upraw po orce lub klasycznych technik bezorkowych. Jednak wpływ na nakład pracy jest znikomy w porównaniu z bezpośrednim siewem.
  • Czas obserwacji: Zarządzanie okrywą + zarządzanie uprawą handlową.

Źródła

Artykuł jest w dużej mierze inspirowany projektem "Bezpośredni siew pod osłoną roślinną" Izba Rolnicza PACA. [1] oraz Pratiquer le semis sous couvert végétal z bazy GECO [2]

Filmy na ten temat

Aby dowiedzieć się więcej

  • Przewodnik Magellan: Bezpośredni siew. Od okrywy rocznej... do stałej okrywy. [1]
  • Dossier Okrywy roślinne
    -Thomas F. TCS nr 33, artykuł recenzowany, 2005 link do dossier
  • Dossier techniczne: Rośliny strączkowe jak je stosować jako uprawy międzyplonowe?
    -Minette S. (CRA Poitou-Charentes) broszura techniczna, 2010 dossier
  • Przepuszczalność hydrauliczna i porowatość pod uprawą konwencjonalną i bezorkową oraz wpływ trzech gatunków cover crop w północnej Francji.
    -Carof M (AgroCampus) Soil Use and Management, tom 23, strony 230-237, artykuł recenzowany, 2007 abstrakt
  • Cetiom potwierdza kierunek bezpośredniego siewu i współpracę z roślinami strączkowymi
    -Thomas F. (TCS), Sauzet G. (Cetiom) TCS nr 53, artykuł recenzowany, 2009 artykuł
  • Podsiew pszenicy różnymi żywymi mulczami w systemie bezorkowym. I. Analiza plonów
    -Carof M (AgroCampus) Agronomy for Sustainable Development, tom 27, strony 347-356, artykuł recenzowany, 2007 link do artykułu
  • Podsiew pszenicy różnymi żywymi mulczami w systemie bezorkowym. II. Konkurencja o światło i azot.
    -Carof M (AgroCampus) Agronomy for Sustainable Development, tom 27, strony 357-365, artykuł recenzowany, 2007 link do artykułu

Słowa kluczowe

Metoda kontroli bioagresorów

Kontrola agrotechniczna

Tryb działania

Działanie na zasoby początkowe

Typ strategii wobec stosowania pestycydów

Przeprojektowanie

Załączniki

Est complémentaire des leviers

S'applique aux cultures suivantes

Défavorise les bioagresseurs suivants


  1. ↑ Le « Semis direct sous couverture végétale (https://paca.chambres-agriculture.fr/fileadmin/user_upload/Provence-Alpes-Cote_d_Azur/020_Inst_Paca/CA04/Documents/Publications/Productions_vegetales/Projet_semis_direct_sous_couvert_CASDAR.pdf)
  2. ↑ Pratiquer le semis sous couvert végétal (https://geco.ecophytopic.fr/geco/Concept/Pratiquer_Le_Semis_Sous_Couvert_Vegetal)

ar:الزراعة_المباشرة_تحت_غطاء_نباتي

Źródło: „https://pl.tripleperformance.ag/index.php?title=Bezpośredni_siew_pod_ściółką_roślinną&oldid=6079”

 

 

Udział
thumb_up
Pouczający
notifications
Podążać
forum
Dyskusje

Więcej
Poser une question, partager un retour :
people Infos+2

Triple Performance

Wspólnota

Produkcje

Motywy

 

Wykonane z ♡ przez Neayi